Thuisonderwijs

Debat in de Tweede Kamer op 21 december 2011

  1. Boris van der Ham (D66)

    Voorzitter. In het algemeen overleg hebben wij allerlei aspecten van het thuisonderwijs belicht. Een van de dingen waarover ik mij zorgen maak, betreft het volgende. Er zijn straks criteria waarop je een ontheffing krijgt. Na een jaar wordt dat bekeken en wordt er voortgang gemaakt. In de tussentijd is er echter helemaal geen model waarmee je kunt kijken of men zich wel aan de criteria houdt. Dat is een moeilijke afweging.De minister heeft in het algemeen overleg terecht gezegd -- ik heb er nog wat onderzoek naar gedaan -- dat het heel lastig is om een leerplichtambtenaar onaangekondigd te laten langskomen, omdat de desbetreffende persoon nu eenmaal is vrijgesteld van de leerplicht. Je krijgt dan met allerlei juridische problemen te maken. In het kader van ontheffingen, ook op andere plekken binnen de overheid, zijn er wel vormen waarmee je toch een vorm van controle op de criteria kunt hebben door middel van protocollen. Daarom dien ik de volgende motie in.

    Motie

    De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat er nadere criteria worden opgesteld voor het ontlenen van ontheffing van de leerplicht; constaterende dat deze ontheffing na een jaar kan worden verlengd op basis van een voortgangsgesprek; overwegende dat er geen sprake kan zijn van normaal toezicht door de leerplichtambtenaar omdat er immers vrijstelling van de leerplicht is gegeven; overwegende dat het wenselijk is dat er wel enig zicht is of ook in de praktijk recht wordt gedaan aan de criteria die ten grondslag gaan liggen aan de ontheffing, en of de jaarlijkse verlenging terecht kan worden verleend; verzoekt de regering om gemeenten in staat te stellen met ouders een protocol af te spreken hoe in de praktijk aan de criteria wordt voldaan en op welke wijze dit gedurende het jaar door de gemeente geverifieerd kan worden, en gaat over tot de orde van de dag.

    21 december 2011 omstreeks 10:28 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  2. Jack Biskop (CDA)

    Hoe ziet de heer Van der Ham deze controle? Hij constateert zelf al dat de ambtenaar van de gemeente die over de leerplicht gaat, de leerplichtambtenaar, niet degene is die hier in stelling kan worden gebracht. Vervolgens roept hij de regering met zijn motie op om iets te verzinnen om de gemeente in stelling te brengen.

    21 december 2011 omstreeks 10:30 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  3. Boris van der Ham (D66)

    Het is een heel moeilijke afweging. De leerplichtambtenaar kan er wel een rol in spelen. Bij leerplichtige leerlingen kan hij thuis aanbellen en vragen waar het kind is gebleven. Hij kan ook een heel traject op gang brengen. Dat kan in dit geval niet, want iemand is ontheven van de leerplicht. Dat is het probleem of dat is de situatie. De heer Biskop ziet het niet als een probleem, maar dat is de situatie. Er bestaan wel criteria vooraf en achteraf waarover een afspraak met de gemeente bestaat.Mijn punt is dat je in overleg tussen ouders en gemeenten tot afspraken moet kunnen komen over de wijze waarop aan die criteria wordt voldaan. Die zal wellicht per gemeente verschillen. Dat zal altijd op vrijwillige basis gebeuren, maar dit leg je wel vast in een protocol en dat kan na dat jaar worden bekeken. Aan de hand van dat protocol zal worden bekeken of er voldoende is voldaan aan die criteria en of er voldoende reden is om verlenging te verlenen. Deze vorm wordt ook gevonden bij andere ontheffingen. Bij ontheffingen op grond van de Drank- en horecawet en bij andere ontheffingen zegt de overheid niet: u hebt een ontheffing, dus wij kijken helemaal niet meer. Nee, er kan ook een afspraak bestaan tussen bijvoorbeeld evenementhouders en de overheid over een protocol om ervoor te zorgen dat de afgesproken criteria worden nagekomen. Dat is een bestaande vorm.

    21 december 2011 omstreeks 10:30 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  4. Even kort. Alleen een verheldering en geen inhoudelijke discussie.

    21 december 2011 omstreeks 10:33 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  5. Jack Biskop (CDA)

    In de afspraken die de minister heeft voorgelegd, staat al een plan van aanpak. Wie komt er volgens de heer Van der Ham namens de gemeente bij die ouders controleren?

    21 december 2011 omstreeks 10:33 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  6. Boris van der Ham (D66)

    Dat moet de gemeente zelf bepalen. Dat kan de leerplichtambtenaar zijn, maar ook een andere, die bekijkt of de afgesproken criteria, bijvoorbeeld wie er les geeft of het onderwijs verzorgt, worden nageleefd. In de criteria van de minister staat terecht de aanwezigheid van voldoende Nederlandse taal. Er kan dan worden afgesproken dat in het protocol wordt vastgelegd dat er in de praktijk iemand staat die de kinderen op die manier onderwijs geeft.

    21 december 2011 omstreeks 10:33 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  7. Harm Jan Beertema (PVV)

    Voor het goede begrip: dit gebeurt heel nadrukkelijk zonder wettelijke basis, maar puur op basis van vrijwilligheid. Begrijp ik het zo goed?

    21 december 2011 omstreeks 10:34 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  8. Boris van der Ham (D66)

    Dat kan niet anders. Wanneer je iemand ontheft van de leerplicht, kun je die niet meer op de leerplicht aanspreken. Dat moet dus in een protocol, dat in het onderlinge verkeer wordt afgesproken, worden vastgelegd. Dat heeft dan weer een waarde voor bijvoorbeeld zo'n voortgangsgesprek.

    21 december 2011 omstreeks 10:34 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  9. Nog even kort.

    21 december 2011 omstreeks 10:35 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  10. Harm Jan Beertema (PVV)

    Ik heb niets meer toe te voegen. Voor mij is het duidelijk.

    21 december 2011 omstreeks 10:35 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  11. Jasper van Dijk (SP)

    Voorzitter. Ik heb een bondige en heldere motie.

    Motie

    De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat voor de regering "het naar school gaan" boven alles gaat; constaterende dat ouders een vrijstelling van de Ieerplicht kunnen krijgen op grond van hun levensbeschouwing (richtingsbedenkingen); verzoekt de regering, de vrijstelling van de leerplicht op grond van richtingsbedenkingen te schrappen, en gaat over tot de orde van de dag.

    21 december 2011 omstreeks 10:35 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  12. Ton Elias (VVD)

    De motie is inderdaad kort en inderdaad ook helder. Hoe verhoudt ze zich tot artikel 23 van de Grondwet?

    21 december 2011 omstreeks 10:35 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  13. Jasper van Dijk (SP)

    Dat kunnen wij aan de minister vragen. Dit is de inzet van het debat geweest. De heer Elias gaat dit debat weer aan. Dat vindt ik uiteraard prima, maar ik heb een stevige voorkeur voor het naar school gaan van kinderen. De vrijstelling op grond van levensbeschouwing vind ik buitengewoon onwenselijk. Deze motie beoogt daaraan een eind te maken.

    21 december 2011 omstreeks 10:35 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  14. Ton Elias (VVD)

    En nu graag het antwoord op de vraag.

    21 december 2011 omstreeks 10:36 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  15. Jasper van Dijk (SP)

    Het antwoord is dat wij dat aan de minister vragen. Het maakt mij niet zoveel uit. Ik wil geen vrijstelling op grond van levensbeschouwingen. Het zou goed zijn als de VVD-fractie dat ook niet wil.

    21 december 2011 omstreeks 10:36 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  16. Ton Elias (VVD)

    Als de heer Van Dijk dat echt niet wil, vindt hij dan ook dat artikel 23 zou moeten worden geschrapt?

    21 december 2011 omstreeks 10:36 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  17. Jasper van Dijk (SP)

    Nee. De SP-fractie is voor hervorming van artikel 23. Het is 2011 en niet 1917. Wij vinden vrijstelling op grond van levensbeschouwing geen legitiem argument om niet naar school te hoeven gaan.

    21 december 2011 omstreeks 10:36 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  18. Dit is een boeiende discussie, maar die hebt u al in het algemeen overleg kunnen voeren. De heer Biskop heeft het woord.

    21 december 2011 omstreeks 10:37 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  19. Jack Biskop (CDA)

    De heer Elias heeft mijn vraag op eloquente wijze verwoord.

    21 december 2011 omstreeks 10:37 via Thuisonderwijs - Link - Delen

  20. Ik neem kennis van die opmerking.

    21 december 2011 omstreeks 10:37 via Thuisonderwijs - Link - Delen

Over dit debat

Bericht van de makers

“Onze medewerkers moeten eerst op training voordat ze ons intranet begrijpen. Dat moet toch beter kunnen!”

Wolq helpt om software en het web gebruiks-vriendelijker te maken. Zo bespaart u veel geld op trainingen. Ook bedenken wij innovatieve oplossingen, zoals Publitiek, voor complexe vraagstukken.

Benieuwd wat wij voor u kunnen betekenen?

Lees meer over onze diensten op Wolq.nl