Iran
Debat in de Tweede Kamer op 10 november 2011
-
Debatitem
Voorzitter. Het is enkele seconden voor twaalf. Ik wil vier moties indienen.
Motie
De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat de Islamitische Republiek Iran het non-proliferatieverdrag schendt en dat het IAEA Iran ervan verdenkt kernwapens en illegale ballistische overbrengingsmiddelen te ontwikkelen; overwegende dat het internationale sanctieregime tegen Iran er niet toe heeft geleid dat Iran zich op het nucleaire en ballistische dossier heeft gevoegd naar de internationale wetgeving en de wensen van de internationale gemeenschap; overwegende dat snel werkende en doeltreffende sancties moeten worden ingesteld om Iran te dwingen het illegale nucleaire programma te staken en daarover naar de IAEA openheid van zaken te geven; overwegende dat desnoods ultieme middelen moeten worden ingezet teneinde de noodzaak voor militaire interventies te kunnen voorkomen; overwegende dat maatregelen tegen de Iraanse centrale bank het Iraanse regime in het hart zullen treffen en daardoor tot inschikkelijkheid kunnen dwingen; verzoekt de regering, in samenwerking met Europese bondgenoten en de Verenigde Staten te bevorderen dat sanctiemaatregelen worden getroffen tegen de Iraanse centrale bank, en gaat over tot de orde van de dag.
Deze motie is voorgesteld door het lid Kortenoeven. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund. Zij krijgt nr. 12 (33000-V).
Motie
De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat de Islamitische Republiek Iran het non-proliferatieverdrag schendt en dat het IAEA Iran ervan verdenkt kernwapens en illegale ballistische overbrengingsmiddelen te ontwikkelen; overwegende dat het internationale sanctieregime tegen Iran er niet toe heeft geleid dat Iran zich op het nucleaire en ballistische dossier heeft gevoegd naar de internationale wetgeving en de wensen van de internationale gemeenschap; overwegende dat snel werkende en doeltreffende sancties moeten worden ingesteld om Iran te dwingen het illegale nucleaire programma te staken en daarover naar de IAEA openheid van zaken te geven; overwegende dat desnoods ultieme middelen moeten worden ingezet teneinde de noodzaak voor militaire interventies te kunnen voorkomen; overwegende dat maatregelen tegen de Iraanse centrale bank het Iraanse regime in het hart zullen treffen en daardoor tot inschikkelijkheid kunnen dwingen; verzoekt de regering, in samenwerking met Europese bondgenoten en de Verenigde Staten te bevorderen dat sanctiemaatregelen worden getroffen tegen de Iraanse centrale bank, en gaat over tot de orde van de dag.
Deze motie is voorgesteld door het lid Kortenoeven. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund. Zij krijgt nr. 12 (33000-V).
Motie
De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat de Islamitische Republiek Iran het non-proliferatieverdrag schendt en dat het IAEA Iran ervan verdenkt kernwapens en illegale ballistische overbrengingsmiddelen te ontwikkelen; overwegende dat het internationale sanctieregime tegen Iran er niet toe heeft geleid dat Iran zich op het nucleaire en ballistische dossier heeft gevoegd naar de internationale wetgeving en de wensen van de internationale gemeenschap; overwegende dat snel werkende en doeltreffende sancties moeten worden ingesteld om Iran te dwingen het illegale nucleaire programma te staken en daarover naar de IAEA openheid van zaken te geven; overwegende dat desnoods ultieme middelen moeten worden ingezet teneinde de noodzaak voor militaire interventies te kunnen voorkomen; overwegende dat maatregelen tegen de Iraanse centrale bank het Iraanse regime in het hart zullen treffen en daardoor tot inschikkelijkheid kunnen dwingen; verzoekt de regering, in samenwerking met Europese bondgenoten en de Verenigde Staten te bevorderen dat sanctiemaatregelen worden getroffen tegen de Iraanse centrale bank, en gaat over tot de orde van de dag.
Deze motie is voorgesteld door het lid Kortenoeven. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund. Zij krijgt nr. 12 (33000-V).
-
Debatitem
Mijn laatste motie is de volgende.
Motie
De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat de Verenigde Staten op 23 juni 2011 de Iraanse nationale luchtvaartmaatschappij Iran Air hebben gedentificeerd en op de zwarte lijst hebben geplaatst als een instrument van zowel het Iraanse regime als het Iraanse Revolutionaire Garde Korps bij de proliferatie van nucleaire materialen en ballistische systemen; overwegende dat de luchtveiligheid in Nederland in gevaar kan komen vanwege de gezamenlijke VS-, en EU-sancties, op basis waarvan Iran Air geen reserveonderdelen voor vliegtuigen kan kopen; verzoekt de regering, de landingsrechten van Iran Air en van Iran Air Cargo in te trekken teneinde: - de luchtveiligheid boven Nederland te bevorderen; - de proliferatiemogelijkheden van het Iraanse regime te beperken, en gaat over tot de orde van de dag.
Deze motie is voorgesteld door het lid Kortenoeven. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund. Zij krijgt nr. 15 (33000-V).
-
Debatitem
Ik heb een vraag over de motie op stuk nr. 12, waarin de heer Kortenoeven oproept tot snel werkende en doeltreffende sancties teneinde de noodzaak van militaire interventies te kunnen voorkomen. Ik denk dat hij daarmee een gevoelen heeft verwoord dat in elk geval gisteren breed in de Kamer leefde. Vervolgens gaat de motie in op zeer specifieke maatregelen die zouden moeten worden getroffen. Eerder vandaag hebben wij een debat gehad met de minister van Buitenlandse Zaken. PVV-collega De Roon van de heer Kortenoeven heb ik deze specifieke suggesties niet horen noemen. Tijdens dat overleg werden er door andere partijen wel concrete suggesties gedaan. De minister heeft daarvan toen gezegd: geef mij de ruimte en de vrijheid om dit te doen. Hoe sympathiek deze motie mij ook lijkt, ze lijkt mij niet helemaal aan te sluiten bij het debat dat wij vanmiddag hebben gevoerd, en misschien enigszins afbreuk te doen aan de overeenstemming die wij gisteren leken te hebben.
-
Debatitem
Dat verdriet mij dan. Ik was niet bij het debat van vanmiddag. Ik heb in de veronderstelling geleefd dat het onderdeel betreffende de Iraanse centrale bank gisteren goed was doorgesproken tijdens het debat over Iran. Ik vind nog steeds dat de algemene stelling die ik hierover betrek, werkbaar kan zijn. Ik doe geen suggesties over de omvang van de sanctie. Ik stel alleen dat de bank zelf onderwerp moet worden van een sanctiebeleid. Ik laat het graag aan de minister en zijn collega's in internationaal verband over om dit verder in te kleden.
-
Debatitem
Laatste opmerking, mijnheer Ten Broeke.
-
Debatitem
De Iraanse centrale bank, en sowieso financiële instituties van Iran zijn volgens mij onderwerp van studie, niet alleen bij de Europese Unie maar ook bij andere staten in de wereld die op dit moment aanscherping van sanctie overwegen. Ik zou de heer Kortenoeven in overweging willen geven om deze zeer specifieke opdracht aan de regering uit zijn motie te halen, zodat er wellicht een bredere instemming met deze motie mogelijk wordt.
-
Debatitem
Ik ga graag met collega Ten Broeke hierover in gesprek zodra het VAO is afgelopen.
-
Debatitem
Voorzitter. Wat ik wil zeggen, staat in de motie. Ik lees die dus gewoon voor, mede namens collega Peters.
Motie
De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat een recent rapport van het International Atoomagentschap, IAEA, melding maakt van aanwijzingen dat Iran nog steeds werkt aan de ontwikkeling van een nucleair wapen; constaterende dat naar aanleiding van deze verontrustende berichten onder andere Frankrijk en de Verenigde Staten te kennen hebben gegeven zwaardere sancties tegen het Iraanse regime te willen instellen; van oordeel dat Nederland zich bij het streven naar zwaardere sancties moet aansluiten; constaterende dat er nog voldoende ruimte is om de sancties tegen Iran te verzwaren zonder dat het dreigen met een militaire interventie nodig is; van oordeel dat militair ingrijpen nooit geheel kan worden uitgesloten, maar op dit moment contraproductief zou werken en desastreuze gevolgen kan hebben voor de situatie van de oppositie in Iran, voor de stabiliteit en veiligheid in de wijdere regio en voor de internationale veiligheid; verzoekt de regering, ondubbelzinnig afstand te nemen van iedere suggestie dat preventief militair ingrijpen jegens Iran nu nodig of wenselijk is en zich tegen iedere stap te verzetten die mogelijk in NAVO- of EU-verband in die richting zou worden gezet, en gaat over tot de orde van de dag.
Deze motie is voorgesteld door de leden Timmermans en Peters. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund. Zij krijgt nr. 16 (33000-V).
-
Debatitem
In het dictum van de motie hoor ik het woord "nu". Kan de heer Timmermans nader omschrijven wat hij verstaat onder het moment tot wanneer zijn motie zou moeten gelden en wanneer die niet meer zou moeten gelden?
-
Debatitem
In de overwegingen schrijf ik dat er een moment kan komen waarop militair ingrijpen helaas, helaas -- laten we hopen dat het zich niet zal voordoen -- wel nodig is. Als er een gevaar dreigt voor de buren van Iran of voor andere landen dat niet anders gekeerd kan worden, kan dat moment zich aandienen. Ook als Iran zelf militair actie onderneemt, kan de internationale gemeenschap geroepen en gedwongen worden om in te grijpen. Het probleem is echter dat nu al door bijvoorbeeld president Peres van Israel en anderen de suggestie wordt gewekt dat er nu al een militaire klap zou moeten worden uitgedeeld aan Iran. De positie van de PvdA is dat er nog veel andere middelen zijn die op dit moment ingezet kunnen worden. Pas als die middelen uitgeput zijn en het resultaat niet bereikt is, komen andere opties aan bod. Nu echter lijkt ons dat volkomen ontijdig en ongepast, en zelfs gevaarlijk.
-
Debatitem
Ja, maar we weten allen dat we spreken over Iran, een land dat probeert een atoombom te produceren. Op het moment dat Iran de atoombom heeft, is het te laat. Er moet dus ergens een punt zijn, tussen het hebben van en atoombom en het moment dat dat niet meer tegen te houden valt.
-
Debatitem
Wat vraagt de heer Ormel nu van mij, voorzitter? Een spoorboekje of zo? Dit kan ik toch niet beantwoorden? Wil de heer Ormel van mij een datum hebben of een dag? Ik begrijp niet zo goed wat hij vraagt. Nu is aan de orde dat onder andere president Peres heeft gezegd dat er misschien een preventieve militaire actie tegen Iran moet komen. Ik zie graag dat Nederland duidelijk maakt dat wij dat op dit moment onverstandig en contraproductief vinden, om de redenen die ik in de motie noem. Op een later moment kan het natuurlijk anders liggen; die ruimte laat de motie ook nadrukkelijk open.
-
Debatitem
Ik vraag geen spoorboekje, maar de heer Timmermans noemt in zijn motie zelf het woord "nu" en gebruikt de zinsnede "dit moment". Het kan dus, bij wijze van spreken, morgen anders zijn. Ik vraag een nadere precisering. Ik heb de heer Timmermans echter gehoord.
-
Debatitem
De heer Ormel vraagt een precisering. Als hij mij wil laten zeggen "morgen kan het anders zijn", doe ik dat niet. Morgen kan het niet anders zijn. Uit het IAEA-rapport blijkt duidelijk dat Iran dingen doet die dat land niet mag doen, waarover het IAEA zich zorgen maakt en waarnaar nadere inspecties nodig zijn. Ik denk ook dat er op dit punt nog nadere stappen van de internationale gemeenschap nodig zullen zijn. Het IAEA stelt echter ook vast dat Iran niet vandaag, niet morgen en waarschijnlijk ook niet overmorgen al over een kernwapen zal beschikken. In de toekomst kan dat echter wel zo zijn, dan kan zich inderdaad een andere situatie voordoen. Het gaat echter niet over vandaag of morgen.
-
Debatitem
Wij kunnen in dit parlement moeilijk een oproep doen aan de heer Peres of aan de anderen die de suggesties doen. Daarom is de motie ook geformuleerd zoals zij is geformuleerd, mag ik aannemen, namelijk dat via de regering afstand moet worden genomen van elke suggestie die door anderen wordt gedaan om preventief militair in te grijpen. Het vervelende van de motie is dat de heer Timmermans op zichzelf het regeringsbeleid -- sancties zijn nog niet uitgeput -- volledig lijkt te onderschrijven. Het verschil zit er dan in, neem ik aan, dat er actief nu, op dit moment, een mogelijkheid van tafel wordt gehaald waarvan de heer Timmermans zelf erkent dat die later weer op tafel zou kunnen komen. Kan de heer Timmermans deze aanname van mij bevestigen? Ik herinner hem aan zijn eigen woorden vanmiddag tijdens het debat. Hij zei toen dat we dit niet op de agenda zouden moeten willen plaatsen of willen hebben. Dan moet hij het zelf ook niet op die agenda plaatsen, zou ik zeggen.
-
Debatitem
Het spijt mij wel: ik heb het niet op de agenda gezet. De heer Peres en anderen hebben dit op de agenda gezet, door ermee te dreigen. Het is in de visie van mijn fractie belangrijk dat de Nederlandse regering, die zich voortdurend profileert als vriend van Israel, tegen die vriend zegt: beste vriend, het lijkt ons volkomen onverstandig om op dit moment en onder deze omstandigheden te dreigen met een militaire interventie tegen Iran en die zelfs eventueel uit te voeren. Mijn indruk was dat zo'n beetje de gehele Kamer, inclusief de fractie van de PVV, het met dit standpunt eens was. De vraag is alleen of we dit standpunt actief gaan uitdragen in het buitenlands beleid. De vraag die ik aan mijn collega's heb, mevrouw de voorzitter, is, steun ons alstublieft om de regering te vragen hierover geen onduidelijkheid te laten bestaan. Dat is in mijn ogen ten dienste van de internationale veiligheid op dit moment.
-
Debatitem
Acht de heer Timmermans het uitgesloten dat de regering hem nog veel meer ten dienste is door dit onderwerp actief niet te bespreken, en daarmee dus ook de mogelijkheid open te laten dat eventueel preventief militair ingrijpen ooit noodzakelijk zal zijn? Dat is namelijk een mogelijkheid die hij zelf ook insluit. Alleen wil hij dat deze nu van tafel wordt gehaald.
-
Debatitem
Het betreft niet iets waar de Nederlandse regering, de heer Ten Broeke of ik wat aan kan doen. Het onderwerp is op de agenda gezet door de Israëlische regering, althans door de Israëlische president aanvankelijk. Je kunt die geest niet meer terug in de fles dwingen. Die geest is uit de fles. Israël mag dan van een vriend horen dat wij dit nu ontijdig, onverstandig en absoluut contraproductief vinden. Ik vind het doodnormaal dat het parlement van de regering vraagt dit standpunt actief uit te dragen.
-
Debatitem
Voorzitter. Het algemeen overleg dat wij gisteren hadden, viel samen met het verschijnen van het rapport van het Atoomagentschap. Maar we hebben verder ook gesproken over sancties, over het dagelijks leven voor mensen in Iran en de mogelijkheden om dat beter te maken, bijvoorbeeld door de vrije toegang tot internet. Op 9 december is er een conferentie. Nederland doet daar actief aan mee, zo heb ik begrepen van de minister. Met de motie die ik indien, wil ik de regering oproepen om voor 9 december duidelijk te maken waar Nederland staat en wat de inzet zal zijn.
Motie
De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat de vrijheid van meningsuiting, inclusief de bevordering van internetvrijheid, een prioriteit is van het buitenlandbeleid van dit kabinet, en dat het hierin een voortrekkersrol wil vervullen; constaterende dat het kabinet op 9 december aanstaande in Den Haag een internationale ministerile conferentie organiseert over internetvrijheid; overwegende dat er mogelijkheden bestaan om internetbeperking te herstellen, bijvoorbeeld door "nood-internetcapaciteit" te leveren via Europese satellieten, via buurlanden, of door smartphones om te vormen tot wifi-netwerken; overwegende dat dit bijvoorbeeld tijdens de demonstraties in Egypte vruchtbaar is geweest; verzoekt de regering, voor de conferentie van 9 december een brief naar de Kamer te zenden met daarin concrete voorstellen over en mogelijkheden voor het leveren van "nood-internetcapaciteit" door de internationale gemeenschap, en de specifieke inzet van het kabinet in dat verband tijdens de conferentie, en gaat over tot de orde van de dag.
Deze motie is voorgesteld door het lid Pechtold. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund. Zij krijgt nr. 17 (33000-V).
-
Debatitem
Voorzitter. De motie die ik nu wil indienen, sluit daar mooi op aan. De heer Pechtold heeft deze motie meeondertekend, evenals de heren Van Bommel, Timmermans en Voordewind. Wij spraken niet alleen gisteren, maar ook vandaag over Iran. De EU zal verscherping van het sanctieregime bespreken. Ik dien de volgende motie in omdat wat landen als Iran en Syrië doen, de vrijheid van meningsuiting raakt.
Motie
De Kamer, gehoord de beraadslaging, constaterende dat technologien die door handel of dienstverlening van Europese bedrijven aan repressieve regimes als Iran en Syri worden verstrekt, worden gebruikt om andersdenkenden te onderdrukken door ze op te sporen, te bespioneren, te bedreigen of te censureren; overwegende dat er nog geen Europese regelgeving is om dit te verbieden; overwegende dat niet alleen het Europese sanctieregime vanwege de Iraanse nucleaire activiteiten maar ook die vanwege toenemende mensenrechtenschendingen verscherping behoeft; overwegende dat de repressie door de Syrische autoriteiten al tot meer dan 3500 doden heeft geleid; verzoekt de regering, te pleiten voor sancties tegen Iran en Syri op het gebied van technologien die gebruikt kunnen worden voor schending van de privacy en meningsvrijheid, en gaat over tot de orde van de dag.
Deze motie is voorgesteld door de leden Peters, Van Bommel, Pechtold, Timmermans en Voordewind. Zij krijgt nr. 18 (33000-V).
Over dit debat
-
Titel: Iran
-
Omschrijving: Iran.
-
Vergadering: Nummer (10 november 2011)
-
Voorzitter: Gerdi Verbeet
-
Disclaimer: Uit deze ongecorrigeerde tekst mag niet worden geciteerd. Aan deze tekst kunnen geen rechten worden ontleend.
-
Sprekers in dit debat:
-
Harry van Bommel (SP)
-
Han ten Broeke (VVD)
-
Wim Kortenoeven (PVV)
-
Henk Jan Ormel (CDA)
-
Alexander Pechtold (D66)
-
Mariko Peters (GroenLinks)
-
Uri Rosenthal (VVD)
-
Frans Timmermans (PvdA)
-
Gerdi Verbeet (PvdA)
-
Joël Voordewind (ChristenUnie)
Bericht van de makers
“Zou er een manier zijn om onze webwinkel nog vernieuwender te maken?”
Wolq helpt om software en het web gebruiks-vriendelijker te maken. Bijvoorbeeld om uw klanten een nog betere winkelervaring te bieden. Ook bedenken wij innovatieve oplossingen, zoals Publitiek, voor complexe vraagstukken.
Benieuwd wat wij voor u kunnen betekenen?