Begroting BZK

Debat in de Tweede Kamer op 17 november 2011

  1. Voorzitter

    en van:

    - de motie-Heijnen/Van Raak over het concentratiebeleid (33000-VII, nr. 9);

    - de gewijzigde motie-Heijnen over een bonus-malussysteem (33000-VII, nr. 28, was nr. 10);

    - de gewijzigde motie-Heijnen over het aantal stageplaatsen/leerbanen (33000-VII, nr. 29, was nr. 11);

    - de motie-Heijnen/Schouw over integriteit in het openbaar bestuur (33000-VII, nr. 12);

    - de motie-Heijnen over afstemming decentralisaties en stelselwijzigingen (33000-VII, nr. 13);

    - de motie-Van der Burg c.s. over een deltaplan ICT (33000-VII, nr. 14);

    - de motie-Van der Burg c.s. over informatievoorziening ICT-projecten (33000-VII, nr. 15);

    - de motie-Van Raak over de vergoeding voor Tweede Kamerleden (33000-VII, nr. 16);

    - de motie-Koopmans over bekostiging toepassing Wet Bibob (33000-VII, nr. 17);

    - de motie-Koopmans/Van der Burg over concentratiesteden (33000-VII, nr. 18);

    - de motie-Schouw/Hachchi over dwingende doelstellingen (33000-VII, nr. 19);

    - de motie-Schouw c.s. over de waterschapstaken (33000-VII, nr. 20);

    - de motie-Schouw over zakelijke en financiële belangen bewindspersonen (33000-VII, nr. 21);

    - de motie-Brinkman over beleid binnenlands bestuur (33000-VII, nr. 22);

    - de motie-Brinkman over regels voor pps-constructies (33000-VII, nr. 23);

    - de motie-Ortega-Martijn over het OV-bureau Randstad (33000-VII, nr. 24);

    - de motie-Ortega-Martijn over vermindering aantal raadsleden (33000-VII, nr. 25);

    - de motie-Ortega-Martijn over verruimen lokaal belastinggebied (33000-VII, nr. 26);

    - de motie-Van der Staaij over doorberekening kosten WOB-verzoeken (33000-VII, nr. 27).

    17 november 2011 omstreeks 18:45 via Begroting BZK - Link - Delen

  2. Voorzitter

    (Zie vergadering van 16 november 2011.)

    17 november 2011 omstreeks 18:48 via Begroting BZK - Link - Delen

  3. Voorzitter

    Het lijkt mij verstandig als u even meeluistert naar wat ik nu zeg. Dat voorkomt dat u straks de draad kwijtraakt. Het is buitengewoon complex. De griffier zei zojuist: hoe wij het ook doen, het blijft ingewikkeld.

    De minister geeft zijn antwoord in drie delen. Hij begint met de beantwoording op het onderdeel Wonen, daarna de beantwoording op de vragen uit het blok Integratie en daarna de antwoorden uit het onderdeel Bestuur. Daarbinnen houdt hij zijn eigen volgorde aan. Dan weet u welke volgorde de minister hanteert. De minister beperkt zich volgens goed gebruik in de hoeveelheid tijd. Ik verwacht desondanks dat wij de beantwoording niet voor de dinerpauze kunnen afronden. Zoals bekend, moet er uiterlijk om 19.30 uur worden geschorst. Wij kunnen onze best doen, maar dat ligt meer aan u dan aan degene die voorzit.

    Het woord is aan de minister. Ik neem aan dat hij binnen de blokken een soort opbouw heeft.

    17 november 2011 omstreeks 18:48 via Begroting BZK - Link - Delen

  4. Voorzitter

    De algemene beraadslaging wordt hervat.

    17 november 2011 omstreeks 18:49 via Begroting BZK - Link - Delen

  5. Piet Hein Donner (CDA)

    Ik heb niet specifiek een opbouw die verhelderend is voor de Kamer. Het gaat over een aantal onderwerpen die door meerdere leden aan de orde zijn gesteld.

    17 november 2011 omstreeks 18:50 via Begroting BZK - Link - Delen

  6. Voorzitter

    Dan weten wij wel ongeveer welke dat zijn.

    17 november 2011 omstreeks 18:50 via Begroting BZK - Link - Delen

  7. Piet Hein Donner (CDA)

    Ik heb er voor mijzelf kopjes boven gezet, maar ik weet niet of dat helpt.

    17 november 2011 omstreeks 18:50 via Begroting BZK - Link - Delen

  8. Voorzitter

    Absoluut. Als u de kopjes wilt noemen, zult u de leden daarmee zeer verblijden.

    17 november 2011 omstreeks 18:50 via Begroting BZK - Link - Delen

  9. Piet Hein Donner (CDA)

    Tegen de tijd dat ik zover ben, zal ik dat doen.

    17 november 2011 omstreeks 18:50 via Begroting BZK - Link - Delen

  10. Voorzitter

    Ik geef het woord aan de minister.

    17 november 2011 omstreeks 18:50 via Begroting BZK - Link - Delen

  11. Piet Hein Donner (CDA)

    Voorzitter. Wij bespreken sinds maandag de begroting van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties in verschillende etappes. De begroting draagt onmiskenbaar de sporen van de economische tegenwind waarin Nederland en Europa zich bevinden en de gevolgen van de financiële crisis voor de overheidsfinanciën. Dat dwingt tot beperking van de bestedingen en dus tot keuzes, zowel ten aanzien van de inzet van beschikbare middelen als van de onderwerpen waarop moet worden bezuinigd. Het gaat het kabinet niet primair en vooral om die bezuinigingen, maar om door dat proces te komen tot een verandering in de verhouding tussen burger en overheid. Op die wijze ontstaat er een congruentie tussen beide aspecten. Bezuiniging, decentralisatie, concentratie van besluitvorming, burgerschap en dienstverlening komen samen in het beleid dat wij bespreken.

    Ik meen dat de voorgestelde begroting en het beleid evenwichtig zijn. Inzet is het bevorderen en bewaren van een land waarin ieder tot zijn recht kan komen in een menswaardige, leefbare woon- en werkomgeving. Een land waarin ieder die kan naar vermogen meedoet, opdat wie echt niet kan ondersteuning vindt. Een land waarin de overheid beperkt is, het bestuur deugdelijk en integer en de burgers betrokken.

    Uit het gisteren verschenen rapport van het CPB blijkt dat de regering daarin de afgelopen tien jaren redelijk is geslaagd. Nog nooit ging het hier zo goed, kopte de krant. Nederland heeft veel te verliezen. Ik citeer: "Ondanks de schommelingen in de economie is de leefsituatie in de afgelopen tien jaar onafgebroken verbeterd. Mensen met een laag inkomen, niet-westerse migranten en ouderen boven de 65 jaar zijn er meer dan gemiddeld op vooruitgegaan in de kwaliteit van hun leven. Inzet van het kabinetsbeleid is om die trend vast te houden. Dat vereist echter dat wij de overheidsfinanciën op orde brengen en de tering naar de nering zetten. Wij moeten komen tot een heroriëntatie, een herweging van overheid, samenleving en markt. Het aantal landen dat de prijs betaalt van het uitstellen van de noodzakelijke maatregelen neemt dagelijks toe.

    Het bewijs behoeft geen economisch handboek meer, men hoeft slechts de krant op te slaan. Daarom kunnen bijdragen van gisteren en afgelopen maandag waarin wordt gepleit om noodzakelijke bezuinigingen terug te draaien, om het verminderen van tekorten uit te stellen en om tegelijkertijd nog meer extra uitgaven te doen, niet serieus genomen worden.

    Dat geldt ook voor voorstellen die zich rijk rekenen aan de gedachte dat huizen in Nederland gemiddeld 37 mln. kosten. Alleen zo kan gestaafd worden dat een vermindering van 4% van de overdrachtsbelasting neer zou komen op EUR150.000 per verkochte woning. Bij een gemiddelde huizenprijs van ongeveer tweeënhalve ton kost de verlaging van de overdrachtsbelasting met 4% per transactie EUR10.000. Daarom moet ik ook vaststellen dat de heer Verhoeven niet kan blazen en het meel in de mond houden. Hij stelt dat de verlaging van de overdrachtsbelasting geen succes is, maar wel 1,2 mld. kost. Als de verlaging van overdrachtsbelasting inderdaad 1,2 mld. kost, is het een succes en als het geen succes is, kost het geen 1,2 mld.

    Het kabinet streeft naar andere verhoudingen tussen burgers enerzijds en overheid en bestuur anderzijds. De uitdaging is om kleinschaligheid grootschalig te organiseren; om te kijken hoe wij stappen kunnen zetten om de dynamiek van de eigen verantwoordelijkheid van burgers de vanzelfsprekende motor te laten zijn van de veranderingen die wij allemaal nodig achten en hoe wij het zelfvertrouwen van de burgers kunnen herstellen. Dat is kern van de visie achter de begroting. Als dat lukt, kunnen wij ook de jojo stoppen die nu vaak geldt, namelijk dat de overheid het moet oplossen als het misgaat en dat de overheid moet privatiseren als het goed gaat, of de jojo van de risicoregelreflex waaronder ieder van ons van tijd tot tijd lijdt. Er wordt voortdurend terecht aangedrongen op het verminderen van regels en het geven van vertrouwen, maar zodra er zich een niet al te klein probleem voordoet, wordt er onmiddellijk geroepen om handhaving en nieuwe regels, met ruime medewerking van controle-instanties. Als wij een kleinere, efficiëntere, goedkopere overheid willen, moeten wij kiezen welke taken wij al of niet bij de overheid leggen of willen houden en de consequenties daarvan accepteren. Wij moeten zonder overmatige emotionaliteit besluiten over een verstandige bestuurlijke indeling en taakverdeling.

    Vorig jaar bij de begroting vroeg de Kamer vooral visies. De maatregelen moesten wachten. Nu heeft de Kamer visies gekregen en er zijn maatregelen ingediend of onderweg. Ik begrijp dat mij nu wordt verweten dat ik kennelijk niets doe, dat ik alleen kritiek krijg op wat ik wel doe en dat de Kamer moties aanneemt om het maar niet te doen. Het hoort er kennelijk allemaal bij! Ik hoop dat ik mij de afgelopen tien jaar niet heb bezondigd aan het bewust proberen personen te schaden. Het is iets waaraan ik niet kán wennen en waaraan ik niet wíl wennen. Ik betwijfel of het bijdraagt aan de geloofwaardigheid van de politiek.

    17 november 2011 omstreeks 18:50 via Begroting BZK - Link - Delen

  12. Kees Verhoeven (D66)

    Ik zou bijna medelijden krijgen met deze minister die zich zo ontzettend heeft ingespannen om het goede te doen en het slechte te laten.

    Bij de overdrachtsbelasting volgt de minister een soort cirkelredenering. Als het heel duur is, is het succesvol en als het niet duur is, is de maatregel geen succes. Als de minister overtuigd is van het succes van de tijdelijke verlaging van de overdrachtsbelasting, gaat hij er dan na 1 juli 2012 mee door?

    17 november 2011 omstreeks 18:59 via Begroting BZK - Link - Delen

  13. Piet Hein Donner (CDA)

    Dat is een hele andere vraag. Ik reageer op de stelling van de heer Verhoeven dat het een enorm kostbare maatregel is die niks uithaalt. Ik heb gezegd dat wij dan moeten kiezen. Of de maatregel haalt niets uit en kost geen 1,2 mld. of hij kost wel 1,2 mld. en haalt dus wel wat uit. Ik weet het nog niet.

    Ik heb aangegeven, ook in de stukken, dat ik constateer dat er in de periode sinds de invoering meer huizen zijn verkocht dan in de vergelijkbare periode erna. Juist om dat oordeel uit te spreken dat de heer Verhoeven nu van mij vraagt, is de regering van zins om pas in het voorjaar van volgend jaar daarover een beslissing te nemen. Nogmaals, ook door de begrenzing in de tijd is de prikkel van de maatregel alleen maar groter.

    17 november 2011 omstreeks 19:00 via Begroting BZK - Link - Delen

  14. Kees Verhoeven (D66)

    Dat laatste is nu juist het grootste punt van meningverschil tussen de minister en de D66-fractie. Wij zijn ook voorstander van de verlaging en zelfs van het afschaffen van de overdrachtsbelasting. Onze twijfel zit hem in het feit dat mensen niet weten wat er na 1 juli 2012 gebeurt. Kan de minister niet iets meer doen om zo snel mogelijk te laten doordringen tot iedereen die een huis wil kopen of verkopen wat ermee zal gebeuren? Juist door deze opstelling blijft de onzekerheid bestaan en werkt de maatregel niet.

    17 november 2011 omstreeks 19:01 via Begroting BZK - Link - Delen

  15. Piet Hein Donner (CDA)

    Dit snap ik volstrekt niet. Als ik nu overweeg een huis te kopen, eventueel in het komende jaar, en ik niet weet of ik de korting na 1 juli nog heb, in welke gedachtegang is het dan logisch dat ik voor 1 juli dat huis niet koop? Er is maar één effect van die onzekerheid en dat is dat mensen geprikkeld zullen zijn om het voor 1 juli te doen. Derhalve krijg ik die meting. Nogmaals, ik zou niet weten hoe dit moet worden gedekt, maar als de maatregel te zijner tijd misschien wordt voortgezet, kan dat betekenen dat er een inzinking komt omdat alle huizen voor die tijd zijn gekocht. Uw redenering dat onzekerheid over wat er na 1 juli gebeurt mensen ervan weerhoudt om nu een huis te kopen, moet u me nog eens uitleggen.

    17 november 2011 omstreeks 19:02 via Begroting BZK - Link - Delen

  16. Kees Verhoeven (D66)

    Mag het van de voorzitter? Ik doe het natuurlijk in de vorm van een vraag.

    17 november 2011 omstreeks 19:04 via Begroting BZK - Link - Delen

  17. Kees Verhoeven (D66)

    Mensenlevens laten zich niet in een jaar framen. De minister denkt dat iedereen precies doet wat het kabinet wil als er maar een scherpe deadline wordt bedacht voor een aantrekkelijke maatregel. Dat is precies de verkeerde manier van denken. Mensen zijn soms pas geneigd te verhuizen in augustus of misschien wel over een jaar. Die mensen weten dus niet wat er zal gebeuren en zullen dus stilstaan. Als de minister zegt: ik vind het een goede maatregel, maar ik heb geen dekking, waarom doet de minister dan niet zijn uiterste best om die dekking te vinden, bijvoorbeeld door de ideeën van andere partijen op dit punt te omarmen?

    17 november 2011 omstreeks 19:04 via Begroting BZK - Link - Delen

  18. Piet Hein Donner (CDA)

    Iemand die nu overweegt om in augustus volgend jaar kan verhuizen, staat volgens mij niet stil. Hij was al van plan om pas in augustus te verhuizen. Hij zal inderdaad door deze maatregel en de tijdelijkheid ervan niet worden geprikkeld. Ik zie echter niet in waarom hij dan plotseling helemaal niet meer in augustus zal verhuizen, als hij dat nu al van plan is. Als hij echter de mogelijkheid heeft om in juni een huis te kopen, zal hij het in juni doen. Ik zie niet in hoe je tot een andere conclusie kunt komen. Dat laat onverlet dat u een discussie wilt over de vraag in hoeverre je dit structureel moet doen. Dat is een andere discussie. Het kabinet heeft de maatregel heel specifiek als tijdelijke maatregel geïntroduceerd om op deze wijze een stimulans te bieden in een periode dat de markt extra met moeilijkheden zit.

    17 november 2011 omstreeks 19:05 via Begroting BZK - Link - Delen

  19. Pierre Heijnen (PvdA)

    De minister is begonnen met een soort algemene inleiding over alle onderdelen van zijn portefeuille. Ik probeer deze op me in te laten werken, maar wat er bij mij blijft hangen, is medelijden. Ik heb medelijden als de minister zegt: verdorie, ik krijg kritiek op noodzakelijke bezuinigingen. Dat lijkt mij een oordeel dat in hoge mate afhankelijk is van de vraag hoe partijen daar tegenover staan. De minister moet kritiek gewoon kunnen hebben. Als u dan vervolgens ...

    17 november 2011 omstreeks 19:06 via Begroting BZK - Link - Delen

Over dit debat

Bericht van de makers

“Ehm... waar zat dat knopje om een bonnetje uit te printen nou ook al weer?”

Wolq helpt om software en het web gebruiks-vriendelijker te maken, zodat uw klanten nooit meer hoeven te zoeken naar een bepaalde funtie. Ook bedenken wij innovatieve oplossingen, zoals Publitiek, voor complexe vraagstukken.

Benieuwd wat wij voor u kunnen betekenen?