Publitiek

Frans Weekers (VVD)

Dank u zeer.

In het aanvullend beleidsakkoord uit maart 2009 zijn afspraken opgenomen over het moment waarop bezuinigd moet worden. Op basis van de ramingen voor 2011 in het voorjaar van 2010 zou een beslissing worden genomen over eventuele aanvullende stimulering of het inzetten van bezuinigingen. Nu het Centraal Planbureau voor volgend jaar een economische groei van 1,75% voorspelt, stopt volgens deze afspraken de stimulering na 2010. Dan moet er dus via twee sporen bezuinigd worden. Allereerst worden de lonen en uitkeringen in de collectieve sector op nominaal nul gezet. Met de inhouding van de loonbijstelling over 2010 lijkt dit nu al te gebeuren bij de lonen in de collectieve sector. Er wordt echter nog met geen woord gerept over de bijstelling van de uitkeringen die de loonontwikkeling in de marktsector volgen. De nieuwsbrief van het Centraal Planbureau van juni 2010 laat een stijging van het contractloon zien in de marktsector van 1% in 2010 en van 1,5% in 2011. Uit de afspraken in het aanvullend beleidsakkoord volgt dan dat ook hier maatregelen worden getroffen. Ik roep in elk geval de partijen die dat aanvullend beleidsakkoord hebben getekend, op om achter deze afspraken te blijven staan. Dat zijn de minimale afspraken om uiteindelijk te komen tot verantwoorde overheidsfinanciën.

Ik heb in dit verband een vraag aan de minister van Financiën. Waarom is er niet gelijktijdig met het besluit tot inhouding van de loonbijstelling over 2010 tot dergelijke maatregelen besloten? Kunnen wij nog een nullijn voor de uitkeringen verwachten of in ieder geval een koppeling van de uitkeringen aan de inflatie in plaats van aan de loonontwikkeling? Het kan toch niet zo zijn dat de werkloze leraar er zo meteen wel iets bij krijgt, terwijl de leraar die nog hard aan het werk is, er niets bij krijgt. Hoe beoordeelt de minister deze situatie? Welk gat is er precies geslagen in de opbrengst die was ingeboekt voor de doorwerking van een sociaal akkoord? Minister Donner heeft dit een jaar geleden aangekondigd, maar dat is er nooit gekomen. Als ik naar de stukken van vorig jaar kijk, zou dat in 2010 1,3 mld. moeten opleveren en 3,2 mld. in latere jaren. De inhouding van de loonbijstelling bespaart echter slechts krap 622 mln. Hoe is de rest gedekt? Ik mag de heer Plasterk straks niet interrumperen, maar ik kan hem in dit kader wel nu reeds een vraag stellen.

Hij komt met voorstellen rondom de leerlingensalarissen. Hoe kijkt hij tegen dit brede probleem aan? Misschien kan hij mij straks via de voorzitter toestaan om hem te interrumperen.

Ten tweede werd in het aanvullend beleidsakkoord een bezuinigingspakket aangekondigd van 1,8 mld. Dat pakket heeft in de Miljoenennota 2010 vorm gekregen. Volgens de VVD-fractie zit er een aantal onwenselijke aspecten aan, zoals bezuinigingen op het Infrastructuurfonds en op veiligheid. Daarnaast vragen wij ons af in hoeverre dit pakket is ingehaald door maatregelen die tussentijds zijn getroffen. Is de minister van plan dit bezuinigingspakket te herzien?

Naast deze middellangetermijnafspraken zijn er ook houdbaarheidsmaatregelen aangekondigd ten aanzien van de zorg. Ik zou van de minister willen weten wat er over is van deze ambitie. Eerdere voorstellen van de hand van demissionair minister Klink werden door het Centraal Planbureau als boterzacht betiteld.

Het blijkt dat niet alle maatregelen uit het stimuleringspakket van oud-ministers Van der Laan en Cramer ten aanzien van de bouw even effectief zijn. Dit terwijl de bouw in steeds zwaarder weer komt te zitten. De bouwproductie daalt naar zo'n 50.000 woningen per jaar, terwijl dit er 80.000 zouden moeten zijn. Iedere 10.000 woningen die minder worden gebouwd, kosten 13.000 directe banen in de bouw en 6.000 indirecte banen. De VVD wil daarom voorstellen doen waarmee vooral via particuliere bestedingen een impuls wordt gegeven aan de bouw en aan woningmarkten.

Ik noem ze kort. We willen ten eerste dat de middelen die uit de derde tranche van de stimuleringsregeling woningbouw overblijven direct beschikbaar worden gesteld via een vierde tranche om zoveel mogelijk bouwprojecten doorgang te laten vinden. Daar zijn genoeg gegadigden voor. In de tweede plaats was als tijdelijke crisismaatregel de Nationale Hypotheek Garantie verhoogd. De crisis is nog niet voorbijgetrokken aan de woningmarkt. Daarom vragen we voor de zekerheid om een verlenging van een jaar van de ophoging van de NHG. We hebben er al vaker voor gepleit om het btw-tarief voor renovatie van de eigen woning zo snel mogelijk te verlagen van 19% naar 6%. Dat kan een tijdelijk maatregel zijn die de nodige stimulansen met zich brengt. We willen dat wanneer een woning snel wordt doorverkocht, de vrijstelling van de overdrachtsbelasting opgerekt wordt van zes naar achttien maanden. Dat kan betekenen dat daarmee constructies worden gecreëerd waarbij woningen die niet worden verkocht ergens worden geparkeerd om enige doorstroming te bevorderen, zonder dat de schatkist structureel middelen mist. Het is alleen een tijdseffect. Ten slotte willen we de maximale aanspraak van de hypotheekrenteaftrek voor de woning die in de verkoop staat verlengen met een jaar, want we zien al een aantal probleemgevallen. Dat kost natuurlijk geld. We hebben dat gecheckt bij het ministerie van Financiën. Het is ongeveer 50 mln. in 2010. Dat zou gevonden kunnen worden uit de middelen van het stimuleringspakket die waren gereserveerd voor de incidentele verhoging van de EIA-regeling voor woningbouwcorporaties, die tot nu toe niet effectief is gebleken. Daar blijkt nog 250 mln. in te zitten. Als dit project zou worden stopgezet, zou een beperkt deel van die middelen alternatief kunnen worden ingezet, waarmee het wel de economie kan aanjagen en meer in het bijzonder een sector die het zwaar heeft.

Ten slotte zou ik nogmaals een pleidooi willen houden voor het vrijgeven van het spaarloon. Op 20 mei van dit jaar heb ik hierover al schriftelijke vragen gesteld aan de minister. De argumenten waarmee de minister het voorstel heeft afgewezen bevreemden mij, althans een deel van de argumenten, want het vrijgeven van het spaarloon is toch juist bij een licht aantrekkende consumptie het meest effectieve instrument om de bestedingen en daarmee de economie een impuls te geven. De resultaten van de vakantiegeldenquête van het Nibud, de cijfers over het spaargedrag van Nederlandse huishoudens, lijken het beeld te bevestigen dat consumenten bereid zijn meer te besteden dan in 2009. Daarmee zou ook het tij kunnen keren voor de detailhandel, die al twee jaar in zwaar weer verkeert. Deze maatregel kost niets. Door op een andere manier naar bepaalde zaken te kijken, kun je twee dingen verenigen: 1. een degelijk huishoudboekje en 2. toch stimulering van de economie.

1 juli 2010 omstreeks 15:18 via Voorjaarsnota 2010 - Link - Delen